Najbliższe wydarzenia i ogłoszenia
Rogozino Inspiracje: Doładować magazyn energii na noc czy nie? Prawdziwa instalacja PV i prawdziwe rachunki
Za kilkanaście minut zaczyna się tańsza strefa, magazyn energii jest w około 60% pełny, a jutro może być słonecznie albo pochmurnie. Doładować go z sieci czy nie? Na przykładzie jednej prawdziwej instalacji domowej pokazujemy, jak płynie prąd z paneli, ile kosztuje w taryfie dwustrefowej, dlaczego ta sama moc paneli daje różne korzyści w różnych domach i porach roku oraz jak przeliczyć decyzję „doładuj do X%”. W filmie jest też aplikacja zbudowana dla tej instalacji z pomocą agenta AI: co 10 sekund odczytuje dane z falownika, symuluje jutrzejszy dzień w krokach po 15 minut i podpowiada, do ilu procent doładować magazyn. Sama niczego nie przestawia: algorytm liczy, AI tłumaczy wynik, a poziom magazynu ustawia właściciel. Obejrzyj na YouTube
Liczby w filmie dotyczą jednego domu i jednej taryfy; część z nich to szacunki z symulacji, więc w innym domu wynik może być inny.
Opis instalacji i dane miesiąc po miesiącuStrona aplikacji z filmu: instalacja Solplanet 5,46 kWp z magazynem 10,24 kWh i wyniki z każdego miesiąca. Panel na żywo: fotowoltaika w RogozinieProdukcja z paneli, zużycie domu i praca magazynu energii w tej chwili.Transkrypcja filmu
Pełny tekst z filmu.
0:0021:47 – jedno pytanie
21:47. Za trzynaście minut prąd z sieci będzie kosztował prawie o połowę mniej. W magazynie energii zostało jeszcze trochę prądu z dzisiejszego słońca. Jutro może być słonecznie. A może nie. I teraz trzeba zdecydować. – Ja bym naładował do pełna. – Na wszelki wypadek. Co mogę na tym stracić? Jeśli jutro będzie słonecznie, w pełnej baterii może zabraknąć miejsca na energię z paneli. Jeśli będzie pochmurno, ten zapas może się przydać. A o 21:47 nikt nie wie na pewno, jak będzie. Jedna liczba z prawdziwej faktury. W październiku 87% prądu, który ten dom pobrał z sieci, przypadło na tańszą strefę. Ta liczba mówi, kiedy dom kupował prąd. Nie mówi jeszcze, ile zaoszczędził. Do tego dojdziemy. To prawdziwa instalacja koło Płocka: panele na dachu, falownik, magazyn energii. Jeden dom, jedna taryfa, prawdziwe rachunki. I pytanie, które wraca każdego wieczoru.
1:11Jak płynie prąd
Zacznijmy od tego, co dzieje się z prądem w zwykły słoneczny dzień. Ogniwa w panelach zamieniają światło słoneczne na prąd stały. Falownik zamienia go na prąd zmienny, z którego korzystają urządzenia w domu, i decyduje, dokąd energia popłynie. Instalacja może działać bez magazynu. Magazyn pozwala wykorzystać część energii później, na przykład wieczorem. W tym domu energia płynie tak. Najpierw dom: lodówka, pompa, komputer, pralka. To, czego dom w tej chwili nie potrzebuje, ładuje magazyn. A gdy magazyn jest pełny, nadwyżka idzie do sieci. Wieczorem kierunek się odwraca. Po zachodzie słońca dom bierze prąd z magazynu. Kiedy magazyn dojdzie do ustawionego limitu, resztę dobiera z sieci. Ten dach patrzy na zachód. Rano panele dają niewiele, szczyt przychodzi koło czternastej, piętnastej. To ważne, bo dom zużywa najwięcej między szesnastą a dziewiętnastą. Zachodni dach pracuje bliżej wieczoru niż południowy.
2:25Ile wart jest prąd
Ten dom ma taryfę, w której cena zależy od godziny. W dni robocze od szóstej do trzynastej i od piętnastej do dwudziestej drugiej kilowatogodzina kosztuje 1,43 zł. W nocy, między trzynastą a piętnastą i przez cały weekend - 0,73 zł. 70 groszy różnicy na każdej kilowatogodzinie. To z tej różnicy bierze się całe wieczorne pytanie. – A czemu nie sprzedać wszystkiego w południe, jak słońce najmocniej grzeje? Bo kilowatogodzina kupiona i kilowatogodzina oddana mają różną wartość. Prąd oddany do sieci jest wyceniany po cenie rynkowej, która zmienia się w ciągu dnia. W słoneczne południe, kiedy panele pracują w całym kraju, ta cena potrafi spaść prawie do zera. Ta wartość trafia na konto u sprzedawcy i pomaga płacić rachunki w miesiącach, kiedy słońca brakuje. Ale kilowatogodzina zużyta w domu wieczorem jest warta więcej niż ta sama kilowatogodzina oddana w południe. Dlatego w tym domu najpierw opłaca się zużyć prąd od razu, potem schować go w magazynie, a dopiero na końcu oddać. To wynik dla tej instalacji i tej taryfy. Przy innych cenach i innych stratach magazynu rachunek może wyjść inaczej.
3:51Ta sama moc, różne korzyści
– Kolega ma tyle samo paneli co tu i mówi, że mu się nie opłaca. To możliwe. Zobaczmy dwa domy. Te same panele, ta sama taryfa, to samo zużycie przez dobę: 17,5 kWh. Różnią się tylko jednym: godzinami. W domu A wszyscy wychodzą rano do pracy i wracają po szesnastej. W domu B ktoś jest w domu cały dzień: obiad, pranie, telewizor. To samo słońce. Ale dom B zużywa na bieżąco więcej prądu z paneli, więc mniej oddaje do sieci. W tej symulacji za prąd w domu B wychodzi o 1,50 zł mniej. A teraz dajmy magazyn domowi A. Prąd z paneli, którego dom nie zużył w południe, trafia do magazynu. Wieczorem można z niego skorzystać. Zakup w drogiej strefie spada z sześciu i pół do niecałych dwóch kilowatogodzin. Moc instalacji mówi, ile prądu może powstać. O tym, ile jest wart, decyduje to, kiedy dom go zużywa.
4:59Pory roku
Te same panele w styczniu dały 77 kWh. W czerwcu - ponad dziesięć razy więcej. W styczniu dom brał z sieci prawie dziewięćdziesiąt procent prądu, który zużył. W maju - niecałe trzydzieści. – Czyli zimą to i tak nic nie daje. Panele - niewiele. Ale wtedy przydaje się magazyn i można skorzystać z tańszej stawki. We wrześniu magazyn chował głównie nadwyżkę słońca. W listopadzie słońca jest mało, więc magazyn ładuje się tanim prądem w nocy i oddaje go w drogich godzinach. I właśnie wtedy wieczorne pytanie staje się najważniejsze: ile doładować, żeby wystarczyło, a nie przepłacić.
5:45Co podpowiada aplikacja
Wróćmy do 21:47. Aplikacja robi to, czego człowiek wieczorem nie policzy w głowie: symuluje cały jutrzejszy dzień w krokach po piętnaście minut. Bierze prognozę słońca na każdą godzinę, typowe zużycie tego domu w dzień roboczy i sprawdza, czy magazyn wystarczy do dwudziestej drugiej. Co kwadrans przelicza plan na podstawie dostępnej prognozy. Szuka najmniejszego poziomu, przy którym nie trzeba kupować prądu w drogiej strefie, i dolicza dodatkowy zapas na błąd prognozy. Nie do pełna na wszelki wypadek. Tyle, ile trzeba. – No dobrze. A ja i tak mówię: do pełna. – Sprawdźcie. Sprawdźmy. Dwa prawdziwe dni tej instalacji, ten sam poziom magazynu na start, trzy strategie. Dzień słoneczny. Do pełna oznacza prawie sześć kilowatogodzin z sieci w nocy. Rano magazyn jest pełny i nie ma miejsca na nadwyżkę z paneli. W efekcie o sześć i pół kilowatogodziny więcej energii z paneli trafia do sieci - tam, gdzie jest najmniej warta. W tym słonecznym dniu ładowanie do pełna pogorszyło bilans o ok. 2 zł. Teraz listopad. Szaro od rana. Bez doładowania zapas kończy się o 10:11. Od tej chwili dom kupuje prąd po 1,43 zł. Po trzynastej można taniej doładować magazyn na wieczór. Rano dom musiał już kupić prąd po wyższej stawce. Tu widać, że znaczenie ma i to, ile prądu brakuje, i to, o której godzinie trzeba go dokupić. Gdyby w nocy doładować magazyn do 80%, nic nie trzeba by kupować w drogiej strefie. Ale uwaga: to wyliczenie po fakcie, kiedy już wiemy, jaki był ten dzień. Wieczorem aplikacja ma tylko prognozę. – No to tym bardziej do pełna. – Na wszelki wypadek. W pochmurny dzień zapas się przydaje. W słoneczny - zabiera miejsce słońcu. Czasem warto zostawić miejsce na prąd z paneli. Czasem lepiej mieć zapas na rano. Prognoza bywa zawodna. Szóstego października rano zapowiadano więcej słońca, niż było, więc magazyn rozładował się szybciej, niż można było liczyć. Zszedł do 13%, tuż nad dolną granicą. Dlatego aplikacja dolicza do planu dodatkowy zapas, czyli trochę więcej energii, niż wychodzi z obliczeń. A to, ile naprawdę ustawić, decyduje człowiek. W tym domu magazyn ustawia właściciel. Czasem tak, żeby w nocy się nie rozładowywał i zapas został na drogie godziny od szóstej. Czasem doładowuje go rano. Aplikacja nic nie przestawia. Ona liczy i podpowiada.
8:46Jak to działa w środku
– A skąd ona to wszystko wie? – Z internetu? Większość danych pochodzi z domu. Prześledźmy jeden odczyt. Co dziesięć sekund aplikacja pyta urządzenie podłączone do falownika w domowej sieci: ile dają panele, ile bierze albo oddaje magazyn, ile płynie z sieci, jaki jest poziom naładowania. Na przykład: magazyn jest naładowany w 60%. Najpierw kontrola: czy energia się bilansuje. To, co weszło, musi się zgadzać z tym, co wyszło. Jeśli liczby się nie zgadzają, aplikacja nie udaje, że wszystko gra. Odkłada taki odczyt na osobną listę błędów do sprawdzenia, żeby nie zepsuł wyników. Potem zapis do historii. Z tysięcy takich odczytów powstaje obraz tego domu: ile zużywa o każdej godzinie dnia roboczego. Tu - około 17,5 kWhy na dobę, najwięcej między szesnastą a dziewiętnastą. I w tym miejscu pomiar zamienia się w przewidywanie. Do historii zużycia aplikacja dokłada prognozę słońca na jutro i taryfę: które godziny są drogie, a które tanie. Z tego symuluje jutrzejszy dzień w krokach po piętnaście minut i wylicza: doładuj do tylu procent - albo nie trzeba. Na końcu lokalny model sztucznej inteligencji tłumaczy wynik zwykłymi słowami. Ale liczb nie wymyśla - dostaje je gotowe. Jeśli komentarz modelu nie zgadza się z wyliczeniami, aplikacja pokazuje same wyliczenia. Algorytm liczy. AI tłumaczy. Człowiek ustawia. Całość działa na domowym serwerze, w kilku kontenerach: baza z historią, aplikacja z obliczeniami, serwer WWW. A teraz konkretnie, co z internetem. Bez internetu aplikacja dalej mierzy, sprawdza, zapisuje i liczy. Traci prognozę słońca - a bez niej plan na noc nie ma się na czym oprzeć. Znika też wykres cen rynkowych i odczyty licznika operatora. – A nie wystarczy aplikacja producenta? Producent ma własną chmurę i dane o magazynie oraz o sieci też tam są. Właścicielowi chodziło o coś innego: o niezależność od chmury i o odczyty w krótszych odstępach. Urządzenie w domu podaje je co dziesięć sekund, bez kluczy i bez internetu. I ważne: aplikacja tylko czyta dane z falownika. Niczego w nim nie ustawia.
11:29Co to daje i gdzie są granice
– A o ile niższy jest przez to rachunek za prąd? Według symulacji rachunek za prąd w październiku był o około 440 zł niższy, niż byłby w tym samym domu bez paneli i magazynu. W porównaniu uwzględniliśmy też wartość energii, którą dom oddał do sieci i która zapisuje się na koncie u sprzedawcy. Te 440 zł to szacunek za październik w tym konkretnym domu. U ciebie wynik może być inny. Jeśli myślisz o montażu paneli, sprawdź, ile prądu zużywasz, o jakich porach i ile za niego płacisz. Od tego warto zacząć własne wyliczenia. Aplikację z tego filmu zbudował właściciel tej instalacji razem z agentem sztucznej inteligencji, w około dwa miesiące. Właściciel wiedział, co dzieje się w jego domu. Agent AI wiedział, jak to zapisać w kodzie.
12:26Zakończenie
Inny wieczór. Ta sama godzina. To samo pytanie. – Wiesz co… – ja chyba najpierw sprawdzę, o której godzinie mój dom zużywa najwięcej prądu. Od tego warto zacząć. Jeśli masz panele, sprawdź, ile prądu produkują wtedy, kiedy twój dom zużywa go najwięcej. Im lepiej te godziny się pokrywają, tym więcej prądu z paneli możesz wykorzystać od razu. Doładować czy nie? To zależy od tego, ile prądu mogą jutro dać panele, kiedy dom będzie go potrzebował i ile zapłacisz za prąd z sieci. Każdego wieczoru odpowiedź może być inna.
